W ramach przygotowania do procesu certyfikacji w systemie FSC ®, która odbywa się zgodnie z wypracowanym Przejściowym Standardem Odpowiedzialnej Gospodarki Leśnej FSC dla Polski (FSC-STD-POL-02-2024) Nadleśnictwo Rymanów wytypowało powierzchnie referencyjne oraz obszary o szczególnych wartościach ochronnych HCV. 

Czym są obszary referencyjne i obszary HCV?

Powierzchnie referencyjne to wyznaczone fragmenty lasów w Nadleśnictwie, na których pozostawiamy las procesom naturalnym. Są to obszary wyłączone z działań z udziałem człowieka, na których nie prowadzi się zabiegów gospodarczych i pielęgnacyjnych, a interwencja (np. usunięcie drzewa zagrażającego bezpieczeństwu publicznemu) jest dopuszczalna jedynie w sytuacjach wyższej konieczności - przy czym ścięte drewno pozostaje w lesie do naturalnego rozkładu. Jedynie w uzasadnionych przypadkach dopuszcza się tutaj działania mające na celu przywrócenie takich powierzchni do bardziej naturalnych warunków.

Obszary HCV (z ang. High Conservation Value) są to obszary wymagające szczególnej uwagi i dostosowanego sposobu gospodarowania (strategii zarządzania), ze względu na ich wyjątkowe wartości przyrodnicze, kulturowe i społeczne.

Wyróżniamy następujące kategorie obszarów HCV

HCV 1 – obszary, gdzie priorytetem jest ochrona przyrody, o kluczowym znaczeniu dla zachowania różnorodności biologicznej. Chronimy tu siedliska roślin i zwierząt zagrożonych wyginięciem, a także gatunki endemiczne i unikatowe w skali globalnej, regionalnej lub lokalnej. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 1 dzielą się na trzy elementy

HCV 1.1.- definiowane jako fragment lasu specjalnie przeznaczony do ochrony walorów przyrodniczych bez kompromisu z potrzebami gospodarki.

HCV 1.2. - ostoje gatunków rzadkich i zagrożonych

HCV 1.3. - ostoje gatunków endemicznych

HCV 2 - obejmuje rozległe krajobrazy leśne oraz ekosystemy, które pozwalają na swobodne funkcjonowanie całych populacji gatunków. W warunkach Polski kategoria ta obejmie duże (min.10 000 ha) kompleksy leśne ważne dla różnorodności biologicznej w skali krajobrazu. Mogą to być obszary Natura 2000, parki krajobrazowe. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 2 zawierają jeden element

HCV 2.1. - kompleksy leśne odgrywające znaczącą rolę w krajobrazie, w skali krajowej, makroregionalnej lub globalnej

HCV 3 - obejmuje rzadkie i zagrożone ekosystemy, siedliska i ostoje –ochrona najcenniejszych typów siedlisk, takich jak torfowiska, bagna czy naturalne lasy łęgowe, które są szczególnie podatne na zanikanie. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 3 zawierają dwa elementy

HCV 3.1. - ekosystemy skrajnie rzadkie i ginące.

HCV 3.2. - ekosystemy rzadkie i zagrożone w skali Europy lecz w Polsce występujące powszechnie i wielkoobszarowo, stanowiące ważne obszary gospodarki leśnej.

HCV 4 - obejmuje obszary ochronne pełniące rolę stabilizatora środowiska:

Lasy wodochronne: zabezpieczają zasoby wód i chronią przed skutkami wezbrań.

Lasy glebochronne: przeciwdziałają erozji i chronią stabilność zboczy oraz gruntów narażonych na degradację.

Lasy dostarczające usług ekosystemowych: obejmują usługi zaopatrzenia, takie jak żywność, produkty leśne i woda, usługi regulacyjne, takie jak regulacja powodzi, susz, degradacji gleby, jakości powietrza, klimatu i chorób, usługi wspierające, takie jak tworzenie gleby i obieg składników odżywczych oraz usługi i wartości kulturowe, takie jak korzyści rekreacyjne, duchowe, religijne i inne korzyści niematerialne.

Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 4 zawierają trzy elementy

HCV 4.1. - obszary wodochronne

HCV 4.2. - lasy glebochronne

HCV 4.3. - lasy zapewniają społeczeństwu szeroki zakres korzyści

HCV 5 obejmuje miejsca i zasoby o fundamentalnym znaczeniu dla zaspokajania podstawowych potrzeb społeczności lokalnych, ich utrzymania i przetrwania.

Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 5 zawierają jeden element. W Polsce obszary te nie były wyznaczane.

HCV 6 - w tej kategorii znajdują się miejsca, obiekty i krajobrazy posiadające istotną wartość kulturową, historyczna i archeologiczną. Mogą to być miejsca pamięci, cmentarze oraz historyczne granice i budowle leśne.

Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 6 zawierają dwa elementy.

HCV 6.1.- obszary o kulturowych, archeologicznych czy historycznych wartościach ochronnych

HCV 6.2.- miejsca o znaczeniu kulturowym, ekologicznym, gospodarczym lub religijnym, ważne dla społeczności lokalnych.

Szczegółowe kryteria identyfikacji wskazane są w dokumencie pod nazwą „Przejściowy standard odpowiedzialnej gospodarki leśnej”. Dokument dostępny jest w wersji on-line na stronach organizacji FSC:

 https://pl.fsc.org/pl-pl/Standard-FSC-FM.

Informacje o powierzchniach referencyjnych i innych składowych sieci obszarów ochronnych zawiera zasada nr 6.  Krajowe Ramy Szczególnych Wartości Ochronnych dla Polski określa załącznik I Standardu.

Gdzie można znaleźć zestawienia i mapy obszarów wyznaczonych przez Nadleśnictwo? 

Zestawienia obszarów HCV oraz powierzchni referencyjnych wraz z mapami znajdują się w załącznikach 3 – 15.

Jak można zgłaszać uwagi i wnioski do wytypowanych obszarów?

Uwagi i propozycje dotyczące identyfikacji projektowanych obszarów HCV można wnosić za pomocą formularza zgłoszeniowego, którego wzór znajduje się w załączniku nr 1

Wypełniony formularz prosimy dostarczyć w wybrany sposób:

E-mailem na adres: rymanow@krosno.lasy.gov.pl

Przez eDoręczenia: AE:PL-17639-60852-ETIAE-20

Osobiście lub pocztą na adres: Nadleśnictwo Rymanów, ul. Dworska 38, 38-408 Rymanów (w przypadku wysyłki pocztowej decyduje data stempla).

Prosimy o zapoznanie się z klauzulą RODO – przesłanie uwag  na jeden z podanych powyższych adresów jest równoznaczne z akceptacją klauzuli RODO (załącznik 2).

Do kiedy trwają konsultacje?

Proces konsultacji społecznych zostanie zakończony po upływie 30 dni od daty publikacji niniejszego ogłoszenia (tj. do16 lipca 2026 r.)

Kiedy i w jaki sposób będzie można się dowiedzieć  o wynikach konsultacji?

Nadleśnictwo Rymanów rozpatrzy wszystkie głosy, dla których podane są dane kontaktowe oraz uzasadnienie.

Wyniki konsultacji zostaną udostępnione w formie raportu, na stronie internetowej Nadleśnictwa Rymanów w zakładce Informacje/Konsultacje społeczne oraz na stronie BIP jednostki.

Raport powstanie w terminie 8 tygodni po zakończeniu konsultacji (tj. do 10 września 2026 roku). 

W ramach procesu konsultacyjnego dotyczącego powierzchni referencyjnych oraz obszarów o szczególnych wartościach ochronnych zapraszamy na spotkanie informacyjne, podczas którego przedstawimy szczegółowe założenia, mapy oraz cele wyznaczenia poszczególnych obszarów.

Data: 30 czerwca 2026 r.

Godzina: 17:00

Miejsce: sala konferencyjna w Nadleśnictwie Rymanów, ul. Dworska 38, 38-480 Rymanów

Prosimy wszystkich zainteresowanych o zgłoszenie chęci udziału w spotkaniu informacyjnym na adres e-mail: rymanow@krosno.lasy.gov.pl

Po zakończeniu konsultacji społecznych  powstanie  wykaz powierzchni referencyjnych i obszarów o szczególnych wartościach ochronnych, który będzie opublikowany na stronach www Nadleśnictwa.

Załączniki:

1. Formularz zgłaszania uwag i wniosków
2. Klauzula RODO
3. Zestawienie tabelaryczne obszarów HCV
4. Zestawienie tabelaryczne powierzchni referencyjnych
5. Mapa obszarów HCV 1.1
6. Mapa obszarów HCV 1.2
7. Mapa obszarów HCV 2.1
8. Mapa obszarów HCV 3.1
9. Mapa obszarów HCV 3.2
10. Mapa obszarów HCV 4.1
11. Mapa obszarów HCV 4.2
12. Mapa obszarów HCV 4.3
13. Mapa obszarów HCV 6.1
14. Mapa obszarów HCV 6.2
15. Mapa powierzchni referencyjnych
16. Strategia działań mających na celu utrzymanie i/lub wzmocnienie zidentyfikowanych wartości ochronnych (HCV)

KONSULTACJE SPOŁECZNE W SPRAWIE LASÓW HCV ORAZ POWIERZCHNI REFERENCYJNYCH

Strona w budowie.